Naar de inhoud

Proefles uit de e-learning Klinisch Redeneren bij Ouderen met een Verstandelijke Beperking (KROVB)

In acute situaties

Deel 2 - Kwaliteitsaspecten

De behandeling van een acute verstoring van vitale lichaamsfuncties (ademhaling, bloedsomloop en bewustzijn), zeker als die levensbedreigend is, is in de eerste plaats gericht op stabiliseren en zo mogelijk verbeteren van deze functies, dus eigenlijk op het bestrijden van symptomen. 

In zo’n situatie komt het aan op snel en adequaat handelen, waardoor het risico op ernstige schade vermindert en de kans op overleven toeneemt.

Standaard wordt de ABCDE-methode gebruikt in acute situaties, waarbij als stelregel geldt: eerst de problemen aanpakken die direct tot ernstige schade of zelfs tot de dood kunnen leiden! (Treat first what kills first!)

Met de ABCDE-methode is iedere cliënt die spoedzorg nodig heeft, te onderzoeken, te beoordelen en te behandelen.

Vraag is dus: is de cliënt ABCDE-veilig? Is er sprake van levensgevaar?

Dat wordt bepaald aan de hand van de 'Patiënt Assessment Triangle' en een korte 'ABCDE-check'.  
(Zie Deel 3 voor verdere uitleg)

  • Als er sprake is van volledige uitval van meerdere vitale functies (bijv. bewusteloosheid en geen ademhaling), wordt het leven van de cliënt acuut bedreigd en moet levensreddend worden gehandeld!
    → Start onmiddellijk met REANIMATIE, tenzij de cliënt een niet-reanimeren verklaring heeft.
  • Als er sprake is van een verstoring van een of meer vitale lichaamsfuncties (denk aan niet-alert reageren (anders dan wat je gewend bent van de cliënt), een bemoeilijkte ademhaling en/of afwijkende kleur van de huid (bleek, blauw, grauw)), spreken we van een ernstige maar nog niet acuut levensbedreigende situatie.
    → Schakel met SPOED verdere hulp in!

Onderzoek en behandeling van acute verstoringen van vitale lichaamsfuncties in levensbedreigende situaties, met als doel snelle stabilisatie en verbetering van deze functies, gebeurt aan de hand van de ABCDE-methode. Hierbij geldt als stelregel: eerst de problemen aanpakken die tot ernstige schade of zelfs direct tot de dood kunnen leiden! (Treat first what kills first!)


De behandeling van een acute verstoring van vitale lichaamsfuncties is primair gericht op het stabiliseren en indien mogelijk verbeteren van deze functies, wat eigenlijk neerkomt op het bestrijden van symptomen. Het primaire doel is om snel en adequaat te handelen om het risico op ernstige schade te verminderen en de kans op overleven te vergroten.

Het wordt bepaald aan de hand van de 'Patiënt Assessment Triangle' en een korte 'ABCDE-check'. Als er sprake is van volledige uitval van meerdere vitale functies, zoals bewusteloosheid en geen ademhaling, wordt het leven van de cliënt acuut bedreigd en moet er levensreddend worden gehandeld, bijvoorbeeld door direct met reanimatie te starten, tenzij de cliënt een niet-reanimeren verklaring heeft. Als er sprake is van een verstoring van een of meer vitale lichaamsfuncties, zoals niet-alert reageren, bemoeilijkte ademhaling en/of afwijkende kleur van de huid, is er sprake van een ernstige maar nog niet acuut levensbedreigende situatie waarbij verdere hulp met spoed moet worden ingeschakeld.

Bij een cliënt die ABCDE-veilig is, zijn er geen onmiddellijke levensbedreigende problemen en kan verdere zorg worden verleend volgens de behoeften van de cliënt. Bij een cliënt die een verstoring van een of meer vitale lichaamsfuncties vertoont, maar niet acuut levensbedreigend is, moet er met spoed verdere hulp worden ingeschakeld om de ernstige situatie aan te pakken.


Verder leren?

Dit is een gratis proefles. De volledige e-learning Klinisch Redeneren bij Ouderen met een Verstandelijke Beperking (KROVB) bevat alle hoofdstukken, de eindtoets en een certificaat na een positief toetsresultaat.

Bekijk de e-learning
In acute situaties | Proefles Klinisch Redeneren bij Ouderen met een Verstandelijke Beperking (KROVB) | EDU-line Academy